Waarom moet mijn vzw toch btw-aangiften indienen als we vrijgesteld zijn – deel 1: diensten?

Een vraag die we hier bij de kleine prins geregeld krijgen, dus tijd voor een woordje uitleg.

Een organisatie als een vzw, Ivzw of stichting kan vaak genieten van een vrijstelling van btw (Belasting op de Toegevoegde Waarde) onder het beruchte artikel 44 van het Btw-Wetboek. Er zijn vrijstellingen voor zorg, onderwijs, sport, cultuur, ledenverenigingen en nog veel meer.

Case closed, zou je denken: als je vzw onder een van deze vrijstellingen valt, ben je niet gehouden tot het indienen van periodieke btw-aangiften. Je hoeft geen btw af te dragen op je inkomsten, maar je kan aan kostenkant ook geen btw aftrekken.

Dat is echter buiten de Europese btw-regels gerekend, en in het bijzonder de behandeling van internationale diensten in een B2B (business-to-business)-context. En een vzw die enige activiteit ontplooit – ook een art. 44-vrijgestelde vzw – wordt voor inkomende buitenlandse diensten vrijwel altijd als B2B behandeld, op voorwaarde dat ze een btw-identificatie heeft (daarover verder meer).

Voor diensten geldt binnen Europa de volgende algemene regel:

De btw is verschuldigd in het land waar de afnemer van de dienst is gevestigd

Lees deze zin een paar keer en laat bezinken. Dus als je een factuur krijgt van een Nederlandse consultant, dan moet je als vzw een btw-nummer aanvragen (dat doen wij voor jullie) om de btw op die buitenlandse factuur in België af te dragen via een Bijzondere btw-aangifte (aangifte nr. 629). Belangrijk: voor diensten geldt er géén drempel – vanaf de eerste euro ben je eraan gehouden. (De drempel van € 11.200 waar je misschien al van gehoord hebt, geldt enkel voor goederen. Daarover meer in deel 2.)

Je hebt al gauw buitenlandse diensten (al wat geen goed is, is een dienst). Denk maar aan Microsoft, Google, Meta (Facebook), Mailchimp enz… – die factureren meestal via hun Ierse vestiging, en zodra je je Belgisch btw-nummer meedeelt, rekenen ze geen Ierse btw aan en wordt de heffing naar België verlegd. Hetzelfde geldt voor buitenlandse consultants, vertalers, advocaten, deskundigen enz…

Opgelet: niet élke buitenlandse dienst valt onder deze algemene regel. Er zijn uitzonderingen die je in je achterhoofd moet houden:

Diensten met betrekking tot een onroerend goed (bv. een buitenlandse architect of aannemer die werken uitvoert aan je gebouw): de btw is verschuldigd daar waar het gebouw ligt.

Toegang tot seminaries, congressen en culturele evenementen: btw van het land waar het evenement plaatsvindt.

Restaurant- en cateringdiensten: btw van het land waar de maaltijd materieel wordt geserveerd.

Personenvervoer en korte-termijnverhuur van vervoermiddelen: eigen regels.

Voor deze uitzonderingen moet je dus géén Belgische btw verleggen – de buitenlandse leverancier rekent correct buitenlandse btw aan (die je niet kan recupereren, maar dat is een ander verhaal).

Terug naar de algemene regel. Als je aan de buitenlandse tegenpartij niet laat weten dat je een Belgisch btw-nummer hebt, zal die er veelal van uitgaan dat de btw niet kan verlegd worden en buitenlandse btw aanrekenen. Het risico is hier dubbel: bij een eventuele btw-controle moet je de Belgische btw alsnog betalen (omdat die nu eenmaal in België verschuldigd is), plus boetes en nalatigheidsintresten, terwijl je ook al buitenlandse btw hebt betaald. Geef dus altijd – en zeker aan buitenlandse leveranciers – je btw-nummer mee.

Opgelet: het hebben van zo’n btw-nummer om buitenlandse diensten te verleggen, geeft je geen recht op aftrek van btw, noch moet je plots btw aanrekenen op je inkomsten. Op dat vlak verandert er niets aan je vrijstellingsstatuut.

Ten slotte nog dit: ook facturen van leveranciers buiten Europa vallen onder dezelfde regel. Krijg je een factuur vanuit het Verenigd Koninkrijk, de Verenigde Staten, Zwitserland of elders? Dan is daar in B2B-context in België btw op verschuldigd via diezelfde Bijzondere btw-aangifte. ________________________________________

Denk je dat we best eens naar jouw dossier kijken om na te gaan of je onder deze regels valt, of ben je niet zeker of je het wel goed doet? Contacteer je dossierverantwoordelijke!